ਬਾਸਤੀਲ (ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਉਚਾਰਨ: ​[bastij]) ਪੈਰਿਸ, ਫ਼ਰਾਂਸ ਦਾ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਕਿਲ੍ਹਾ ਹੈ। ਜੋ ਚੌਧਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਬਣਵਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸਾਲ ਹਾ ਸਾਲ ਬਤੌਰ ਸਿਆਸੀ ਜੇਲ੍ਹ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੁੰਦਾ ਰਿਹਾ। 14 ਜੁਲਾਈ 1789 ਨੂੰ ਫਰਾਂਸ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਕੇ ਬਾਸਤੀਲ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਨੂੰ ਘੇਰਾ ਪਾਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਤਮਾਮ ਕੈਦੀ ਰਿਹਾ ਕਰਾ ਲਏ ਸਨ। ਇਸ ਕਿਲੇ ਨਾਲ ਜੁੜਵੀਂ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੀ ਸਿਆਸੀ ਜੇਲ੍ਹ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ (ਲਾਫ਼ੋਰਸ) ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਦਾ ਵੀ ਇਹੀ ਹਸ਼ਰ ਹੋਇਆ। ਜੇਲ੍ਹ ਦੀ ਤਬਾਹੀ ਦੇ ਬਾਦ ਫ਼ਰਾਂਸ ਇਨਕਲਾਬ ਲਈ ਰਾਹ ਹੋਰ ਹਮਵਾਰ ਹੋਇਆ।

ਬਾਸਤੀਲ
ਪੈਰਿਸ, ਫ਼ਰਾਂਸ
Bastille, 1790 retouched.jpg
ਬਾਸਤੀਲ ਦੀ ਪੂਰਬੀ ਝਲਕ
ਕਿਸਮ
ਸਾਈਟ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਹਾਲਤ
ਸਾਈਟ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਨਿਰਮਾਣ 1370–1380s
ਨਿਰਮਾਤਾ ਫ਼ਰਾਂਸ ਦਾ ਚਾਰਲਸ ਪੰਜਵਾਂ
ਘਟਨਾਵਾਂ ਸੌ ਸਾਲਾ ਜੰਗ
ਧਰਮ ਦੇ ਜੰਗ
Fronde
ਫ਼ਰਾਂਸ ਦਾ ਇਨਕਲਾਬ

ਬਾਸਤੀਲ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਸੌ ਸਾਲਾ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਖਤਰੇ ਤੋਂ ਪੈਰਿਸ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਪੂਰਬੀ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਬਚਾਅ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਦਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕੰਮ 1357 ਵਿਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ ਪਰ ਮੁੱਖ ਉਸਾਰੀ 1370 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਅੱਠ ਗੁੰਬਦਾਂ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਿਲਾ ਬਣਾ ਲਿਆ ਗਿਆ।

ਇਤਿਹਾਸਸੋਧੋ

ਚੌਧਵੀਂ ਸਦੀਸੋਧੋ

 
ਪੈਰਿਸ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ (ਖੱਬੇ) ਹੇਠ ਖਾਈ ਦਿਖਾ ਰਿਹਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪੁਨਰਨਿਰਮਾਣ, 1420 ਵਿਚ (ਸੱਜੇ) ਬਾਸਤੀਲ ਅਤੇ Porte Saint-Antoine

ਬਾਸਤੀਲ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਬਰਤਾਨੀਆ ਅਤੇ ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੀ ਸੌ ਸਾਲਾ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੇ ਖਤਰੇ ਤੋਂ ਪੈਰਿਸ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਪੂਰਬੀ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਬਚਾਅ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।[1]

ਹਵਾਲੇਸੋਧੋ

  1. Lansdale, p. 216.