ਵੈਡਲ ਸਾਗਰ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Weddell Sea) ਦੱਖਣੀ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿਚ ਵੈਡੇਲ ਗਾਇਅਰ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਕੋਟ ਲੈਂਡ ਅਤੇ ਅੰਟਾਰਕਟਿਕ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਕੰਢੇ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਬੇਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪਰਿਭਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਪੂਰਬੀ ਬਿੰਦੂ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਮਾਰਥਾ ਕੋਸਟ, ਮਹਾਰਾਣੀ ਮੌਡ ਲੈਂਡ ਵਿਖੇ ਕੇਪ ਨੋਰਵੇਗੀਆ ਹੈ। ਕੇਪ ਨੋਰਵੇਗੀਆ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਰਾਜਾ ਹੈਕੋਨ ਸੱਤਵਾਂ ਸਾਗਰ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੱਖਣੀ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਥਾਈ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਬਰਫ ਦੇ ਸ਼ੈਲਫ ਖੇਤਰ, ਫਿਲਚਨਰ-ਰੋਨੇ ਆਈਸ ਸ਼ੈਲਫ ਦੁਆਰਾ ਢਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਵੈਡਲ ਸਾਗਰ
Small Tabular Icebergs (26376305448).jpg

ਸਮੁੰਦਰ ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਅੰਟਾਰਕਟਿਕਾ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅੰਟਾਰਕਟਿਕ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਦੋ ਓਵਰਲੈਪਿੰਗ ਅੰਟਾਰਕਟਿਕ ਖੇਤਰੀ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਅੰਟਾਰਕਟਿਕ ਚਿਲੀ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੀ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ ਤੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਚੌੜਾਈ 'ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਲਗਭਗ 2,000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (1,200 ਮੀਲ) ਪਾਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਖੇਤਰਫਲ ਲਗਭਗ 2.8 ਮਿਲੀਅਨ ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ (1.1 × 106 ਵਰਗ ਮੀਲ) ਹੈ।[1]

ਫਿਲਚਨਰ-ਰੋਨੇ ਆਈਸ ਸ਼ੈਲਫ ਸਮੇਤ ਕਈ ਬਰਫ਼ ਦੀਆਂ ਕਿਨਾਰੀਆਂ, ਵੈਡੇਲ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਫ੍ਰੀਜ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਅੰਟਾਰਕਟਿਕ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਬਰਫ਼ ਦੀਆਂ ਕਿਨਾਰੀਆਂ, ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਵੈਡੇਲ ਸਾਗਰ ਦੇ ਲਗਭਗ 10,000 ਵਰਗ ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ (3,900 ਵਰਗ ਮੀਲ) ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਢੱਕਦੀਆਂ ਸਨ, 2002 ਤਕ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਇਕ ਨਾਟਕੀ ਘਟਨਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਹ ਖੇਤਰ ਜੋ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਿਆ ਉਹ ਬਰਫ ਦੇ ਸ਼ੈਲਫ ਦੇ ਕੁੱਲ ਖੇਤਰ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਛੋਟਾ ਸੀ। ਵੈਡਡੇਲ ਸਾਗਰ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਸਾਫ ਪਾਣੀ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਐਲਫਰੇਡ ਵੇਜਨਰ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ 13 ਅਕਤੂਬਰ 1986 ਨੂੰ 80 ਮੀਟਰ (260 ਫੁੱਟ) ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਗਈ ਸੈਕੀ ਡਿਸਕ ਲੱਭਣ' ਤੇ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਕਿ ਸਪਸ਼ਟਤਾ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੀ ਹੈ।

1950 ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਦਿ ਵ੍ਹਾਈਟ ਮਹਾਂਦੀਪ ਵਿਚ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਥਾਮਸ ਆਰ ਹੈਨਰੀ ਲਿਖਦਾ ਹੈ: “ਵੈਡਡੇਲ ਸਾਗਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ ਜੋ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾਜਨਕ ਖੇਤਰ, ਇਸ ਦੇ ਬਰਗ ਨਾਲ ਭਰੇ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘੇ ਹਨ। ਰਾਸ ਸਾਗਰ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀਪੂਰਨ, ਅਨੁਮਾਨਤ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ।” ਉਹ ਸਮੁੱਚੇ ਅਧਿਆਇ ਲਈ ਜਾਰੀ ਹੈ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਬਰਫੀਲੇ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੇਖੇ ਗਏ ਹਰੇ-ਵਾਲ ਵਾਲ਼ੇ ਮਰਮਨ ਦੇ ਮਿਥਿਹਾਸ, 1949 ਤੱਕ ਤੱਟ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਜਾਣ ਲਈ ਚਾਲਕ ਦਲ ਦੀ ਅਯੋਗਤਾ, ਅਤੇ ਬੇਵਫ਼ਾ "ਫਲੈਸ਼ ਫ੍ਰੀਜ਼" ਜੋ ਕਿ ਖੱਬੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਰਨੈਸਟ ਸ਼ੈਕਲਟਨ ਦੀ "ਇੰਡਿਉਰੈਂਸ", "ਆਈਸ ਫਲੋਇਸ"।

ਵਾਤਾਵਰਣਸੋਧੋ

 
ਡਾਇਵਿੰਗ ਵੈਡੇਲ ਸੀਲ

ਵੇਡੇਲ ਸਾਗਰ ਵ੍ਹੇਲ ਅਤੇ ਸੀਲ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ. ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਗੁਣਕਾਰੀ ਜੀਵ-ਜੰਤੂਆਂ ਵਿਚ ਵੈਡੇਲ ਸੀਲ ਅਤੇ ਕਾਤਲ ਵ੍ਹੇਲ, ਹੰਪਬੈਕ ਵ੍ਹੇਲ, ਮਿਨਕੇ ਵ੍ਹੇਲ, ਚੀਤੇ ਸੀਲ ਅਤੇ ਕ੍ਰੈਬੀਟਰ ਸੀਲ ਅਕਸਰ ਵੇਡੇਲ ਸਾਗਰ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਅਡੋਲੀ ਪੈਨਗੁਇਨ ਇਸ ਦੂਰ ਦੁਰਾਡੇ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੈਨਗੁਇਨ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਖ਼ਤ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਹੈ। ਐਡਲੀਜ਼ ਦੀ 100,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜੋੜਿਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਕਲੋਨੀ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਪਾਉਲੇਟ ਆਈਲੈਂਡ ਤੇ ਪਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।

1997 ਦੇ ਆਸ ਪਾਸ, ਇੱਕ ਸਮਰਾਟ ਪੈਨਗੁਇਨ ਕਲੋਨੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਵੇਡੇਲ ਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਸਨੋਹਿੱਲ ਆਈਲੈਂਡ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵੈਡੇਲ ਸਾਗਰ ਅਕਸਰ ਭਾਰੀ ਪੈਕ-ਆਈਸ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਬਸਤੀ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਮਜ਼ਬੂਤ ਆਈਸ-ਕਲਾਸ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।[2]

ਹਵਾਲੇਸੋਧੋ

  1. "Weddell Sea". Encyclopædia Britannica. 
  2. "Weddell Sea – Highlights". Oceanwide Expeditions.