ਮੁੱਖ ਮੀਨੂ ਖੋਲ੍ਹੋ

ਕਾਲੀ ਮਾਤਾ ਜਾਂ ਕਾਲੀ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: काली, ਫਰਮਾ:IPA-sa ਜਾਂ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: कालिका) ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਦੇਵੀ ਹੈ ਜੋ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਣ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਇਹ ਦੁਰਗਾ ਦਾ ਖੂੰਖਾਰ ਰੂਪ ਹੈ।[1] ਨਾਮ ਕਾਲੀ ਸ਼ਬਦ ਕਾਲਾ ਜਾਂ ਕਾਲ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਕਾਲਾ ਰੰਗ, ਮੌਤ, ਸਮਾਂ ਜਾਂ ਮੌਤ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਸ਼ਿਵਜੀ ਹੈ। ਕਉਂਕਿ ਿਸ਼ਵਜੀ ਨੂੰ ਕਾਲ ਕਿਹਾਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਕਾਲੀ, ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਨਾਮ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਸਮਾਂ ਜਾਂ ਮੌਤ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਾਲੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਭਿਅੰਕਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਚਿੱਤਰ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਬੁਰਾਈ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਦਾ ਹਾਲੇ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੈ। ਕਈ ਸ਼ਕਤ ਹਿੰਦੂ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤ ਤਾਂਤਰਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਪਰਮ ਸੱਚ ਜਾਂ ਬਰਾਹਮਣ ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਭਗਤੀ ਲਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਲੀ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਪਕਾਰੀ ਦੇਵੀ ਮਾਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।[2] ਕਾਲੀ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵਜੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਪਰ ਕਾਲੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਕਾਲੀ
Kali by Raja Ravi Varma.jpg
ਰਾਜਾ ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਕਾਲੀ ਦਾ ਚਿੱਤਰ
ਸਮਾਂ, ਬਦਲਾਅ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦੀ ਦੇਵੀ
ਦੇਵਨਾਗਰੀकाली
ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਲਿਪਾਂਤਰਨਕਾਲੀ
ਇਲਹਾਕਦੇਵੀ
ਜਗ੍ਹਾਸ਼ਮਸ਼ਾਨ
ਮੰਤਰOṃ jayantī mangala kālī bhadrakālī kapālinī . Durgā kṣamā śivā dhātrī svāhā svadhā namō'stu‍tē
ਹਥਿਆਰਤਲਵਾਰ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ
ਪਤੀ/ਪਤਨੀਸ਼ਿਵਜੀ
ਵਾਹਨਸ਼ੇਰ

ਹਵਾਲੇਸੋਧੋ

  1. Encyclopedia International, by Grolier Incorporated Copyright in Canada 1974. AE5.E447 1974 031 73-11206 ISBN 0-7172-0705-6 page 95
  2. "In veneration of Nallur's Vira Ma Kali". Sri Lanka Guardian. 2011-08-17. Retrieved 2013-01-26.