ਫਿਲਿਪ ਐਡੁਆਰਡ ਐਂਟਨ ਵਾਨ ਲੇਨਾਰਡ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Philipp Eduard Anton von Lenard) (7 ਜੂਨ 1862 - 20 ਮਈ 1947) ਇੱਕ ਹੰਗਰੀ ਵਿੱਚ ਜੰਮੇ ਜਰਮਨ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਕੈਥੋਡ ਕਿਰਨਾਂ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਖੋਜ ਕਾਰਜਾਂ ਲਈ 1905 ਵਿੱਚ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਾ ਵਿਜੇਤਾ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਯੋਗਦਾਨ ਫੋਟੋਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਪ੍ਰਯੋਗਾਤਮਕ ਅਹਿਸਾਸ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਕਿ ਇੱਕ ਕੈਥੋਡ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢੇ ਗਏ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਾਂ ਦੀ (ਰਜਾ (ਗਤੀ) ਸਿਰਫ ਵੇਵ ਵੇਲਥ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ' ਤੇ।

ਲੈਨਾਰਡ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਅਤੇ ਸੈਮੀ-ਵਿਰੋਧੀ ਸੀ; ਨਾਜ਼ੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੇ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਵਜੋਂ, ਉਸਨੇ 1920 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਅਡੌਲਫ ਹਿਟਲਰ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਨਾਜ਼ੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ "ਡਿਊਸ਼ ਫਿਜ਼ਿਕ" ਅੰਦੋਲਨ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਰੋਲ ਮਾਡਲ ਸੀ। ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ, ਉਸਨੇ ਅਲਬਰਟ ਆਇਨਸਟਾਈਨ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਯੋਗਦਾਨਾਂ ਨੂੰ "ਯਹੂਦੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ" ਕਿਹਾ।

ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕੰਮਸੋਧੋ

ਫਿਲਪ ਲੇਨਾਰਡ ਦਾ ਜਨਮ ਪ੍ਰੈਸਬਰਗ (ਅੱਜ ਦਾ ਬ੍ਰਾਟਿਸਲਾਵਾ), 7 ਜੂਨ 1862 ਨੂੰ ਹੰਗਰੀ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਲੈਨਾਰਡ ਪਰਿਵਾਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ 17 ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਟਾਇਰੋਲ ਤੋਂ ਆਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਲੇਨਾਰਡ ਦੇ ਮਾਪੇ ਜਰਮਨ-ਭਾਸ਼ੀ (ਕਾਰਪੈਥੀਅਨ ਜਰਮਨ) ਸਨ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ, ਫਿਲਿਪ ਵਨ ਲੇਨਾਰਡਿਸ (1812–1896) ਪ੍ਰੈਸਬਰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਈਨ-ਵਪਾਰੀ ਸਨ।[1] ਉਸ ਦੀ ਮਾਤਾ ਐਂਟੋਨੀ ਬਾmanਮਨ (1831–1865) ਸੀ। ਨੌਜਵਾਨ ਲੀਨਾਰਡ ਨੇ ਪੋਜ਼ਸੋਨੀ ਕਿਰਲੀਲੀ ਕੈਟੋਲਿਕਸ ਫੈਗਿਮਨੇਜ਼ੀਅਮ (ਅੱਜ ਗਾਮਾ) ਵਿਖੇ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ ਵਿਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, ਇਸ ਨੇ ਉਸ 'ਤੇ ਇਕ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਇਆ (ਖ਼ਾਸਕਰ ਉਸ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ, ਵਰਜਿਲ ਕਲਾਟ ਦੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ)।[2][3] 1880 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਵਿਯੇਨ੍ਨਾ ਅਤੇ ਬੂਡਪੇਸ੍ਟ ਵਿਚ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। 1882 ਵਿਚ, ਲੇਨਾਰਡ ਨੇ ਬੂਡਪੇਸਟ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੈਸਬਰਗ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ, ਪਰ 1883 ਵਿਚ, ਬੂਡਪੇਸਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਸਹਾਇਕ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਉਸ ਦੇ ਟੈਂਡਰ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਹੈਡਲਬਰਗ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਹੈਡਲਬਰਗ ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰੌਬਰਟ ਬੂਨਸਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ, ਬਰਲਿਨ ਵਿਚ ਇਕ ਸੈਮੇਸਟਰ ਦੁਆਰਾ ਹਰਮਨ ਵੌਨ ਹੇਲਮਹੋਲਟਜ਼ ਨਾਲ ਰੁਕਾਵਟ ਪਈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ 1886 ਵਿਚ ਡਾਕਟਰੇਲ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।1887 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਲਾਰੈਂਡ ਈਟਵਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਇਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਬੁਡਾਪੇਸਟ ਵਿਚ ਦੁਬਾਰਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।[4] ਆਚੇਨ, ਬੋਨ, ਬ੍ਰੇਸਲਾਓ, ਹੀਡਲਬਰਗ (1896–1898), ਅਤੇ ਕੀਲ (1898-1907) ਵਿਖੇ ਪੋਸਟਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ 1907 ਵਿਚ ਫਿਲਪ ਲੈਨਾਰਡ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦੇ ਮੁਖੀ ਵਜੋਂ ਅਖੀਰ ਵਿਚ ਹਾਈਡਲਬਰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਆਇਆ। 1905 ਵਿਚ, ਲੇਨਾਰਡ ਰਾਇਲ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸਜ਼, ਅਤੇ 1907 ਵਿਚ, ਹੰਗਰੀ ਦੀ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਿਆ।

ਬਾਅਦ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀਸੋਧੋ

ਲੇਨਾਰਡ, 1931 ਵਿੱਚ ਹੀਡਲਬਰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਸਿਧਾਂਤਕ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਉਥੇ ਇਮੀਰਿਟਸ ਦਾ ਰੁਤਬਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਪਰੰਤੂ ਉਸਨੂੰ 1945 ਵਿੱਚ ਅਲਾਇਡ ਕਬਜ਼ਾ ਬਲਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਜਦੋਂ ਉਹ 83 ਸਾਲ ਦੇ ਸਨ। ਹੈਲਮਹੋਲਟਜ਼-ਜਿਮਨੇਜ਼ੀਅਮ ਹੀਡਲਬਰਗ ਨੂੰ 1927 ਤੋਂ 1945 ਤੱਕ ਫਿਲਿਪ ਲੈਨਾਰਡ ਸ਼ੂਲ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਨਾਜ਼ੀ ਗਲੀ ਦੇ ਨਾਮ ਅਤੇ ਸਮਾਰਕਾਂ ਦੇ ਖਾਤਮੇ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਸਿਤੰਬਰ 1945 ਵਿੱਚ ਸੈਨਿਕ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਲੈਨਾਰਡ ਦੀ ਮੌਤ 1947 ਵਿੱਚ ਮੇਸੇਲਹੌਸੇਨ, ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।

ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਅਵਾਰਡਸੋਧੋ

  • ਰਾਇਲ ਸੁਸਾਇਟੀ: ਰਮਫੋਰਡ ਮੈਡਲ, 1896
  • ਇਟਾਲੀਅਨ ਸੁਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸਜ਼: ਮੈਟੂਸੀ ਮੈਡਲ, 1896
  • ਫ੍ਰੈਂਚ ਅਕਾਦਮੀ ਆਫ ਸਾਇੰਸਜ਼: ਪ੍ਰਿਕਸ ਲਾ ਕੈਜ਼, 1897 [5]
  • ਫਰੈਂਕਲਿਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ: ਫਰੈਂਕਲਿਨ ਮੈਡਲ, 1932
  • ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਲਈ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ, 1905
  • ਇੱਕ ਕ੍ਰੇਟਰ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਧਰੁਵ ਨੇੜੇ ਚੰਨ 2008 'ਚ ਉਸ ਦੇ ਸਨਮਾਨ' ਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਹਵਾਲੇਸੋਧੋ

  1. Pöss, Ondrej (2012). "Karpatskí Nemci". In Myrtil Nagy. Naše národnostné menšiny. Šamorín: Fórum inštitút pre výskum menšín. pp. 9–12. ISBN 978-80-89249-57-2. 
  2. Neue deutsche biografie XIV, 1984 München
  3. Palló, Gabriel (1997). "Fizikai Szemle; ELEKTRON ÉS ÉTERFIZIKA: LÉNÁRD FÜLÖP (1862–1947)" (in Hungarian). Hungarian Academy of Sciences, Physical Sciences Section. p. 116. Written in Hungarian by the autobiography of the famous physicist: Philipp Lenard, Erinnerungen eines Naturwissenschaftlers, der Kaiserreich, Judenschaft und Hitler erlebt hat. Geschrieben September 1930 bis Mrz 1931 
  4. "Lénárd Fülöp". Mek.iif.hu. Retrieved 2013-07-13. 
  5. Marie), Abbé Moigno (François Napoléon (1898). "Prix La Caze". Cosmos: Revue des Sciences et de Leurs Applications. 38 (678): 122.